Według GUS przeciętne miesięczne wydatki na jedną osobę w gospodarstwie domowym wyniosły w 2025 r. 2015 zł, a najwięcej pochłonęły żywność (25,1%) oraz mieszkanie i energia (19,4%). Dane pochodzą z badania budżetów gospodarstw domowych, w którym GUS co roku zbiera informacje o dochodach i wydatkach domowników.
Średnia nie opisuje jednak typowego budżetu. Mediana wydatków na osobę, czyli wartość środkowa, wyniosła w 2025 r. według GUS 1657 zł, wyraźnie mniej niż średnia. Osoba mieszkająca sama wydawała natomiast przeciętnie 3341,58 zł miesięcznie. Koszty utrzymania zależą też od liczby osób pod jednym dachem, wielkości miejscowości i poziomu dochodu, a różnice między skrajnymi grupami przekraczają tysiąc złotych na osobę miesięcznie.
Poniżej znajduje się zestawienie wydatków w podziale na grupy oraz porównanie gospodarstw według liczby osób, miejsca zamieszkania i dochodu. Ostatnia część zestawia poziom cen w Polsce ze średnią Unii Europejskiej według Eurostatu. Podstawą jest publikacja GUS „Budżety gospodarstw domowych w 2025 r.” z 29 września 2026 r., oparta na badaniu 28 380 gospodarstw. Tekst opisuje strukturę wydatków, a wpływ rosnących cen na domowe finanse omawia osobny artykuł o skutkach inflacji dla gospodarstw domowych.
Ile wynoszą przeciętne wydatki na osobę w Polsce?
Przeciętne wydatki na osobę w gospodarstwach domowych wyniosły w 2025 r. 2015 zł miesięcznie, o 7,3% więcej niż rok wcześniej. Tak wynika z badania budżetów gospodarstw domowych GUS za 2025 r. Po odliczeniu wzrostu cen, czyli realnie, wydatki zwiększyły się o 3,6%.
Wydatki rosły wolniej niż dochody. Przeciętny miesięczny dochód rozporządzalny na osobę, czyli suma dochodów ze wszystkich źródeł po odjęciu podatku i składek, wyniósł w 2025 r. 3500 zł. Nominalnie był o 10,5% wyższy niż w 2024 r., a realnie o 6,7% (według GUS). Dochód rozporządzalny obejmuje także emerytury, świadczenia i dochody z działalności, dlatego różni się od pensji, którą opisuje tekst o średnim wynagrodzeniu w Polsce.
Najważniejsze wartości dla ogółu gospodarstw domowych w 2025 r. według GUS to:
- średnie wydatki na osobę – 2015 zł miesięcznie,
- mediana wydatków na osobę – 1657 zł miesięcznie,
- udział wydatków w dochodzie rozporządzalnym – 57,6% (w 2024 r. 59,3%).
Według definicji GUS dochód rozporządzalny przeznaczony jest na wydatki oraz przyrost oszczędności. Niższy udział wydatków wskazuje według urzędu na przeciętnie większe możliwości gromadzenia oszczędności. W statystyce GUS do oszczędności zalicza się także spłatę kredytów oraz zakup i remont nieruchomości.
Na co gospodarstwa domowe wydają pieniądze?
Ponad 44% wydatków na osobę idzie w Polsce na dwie grupy – żywność z napojami bezalkoholowymi oraz użytkowanie mieszkania i nośniki energii. Według GUS żywność odpowiadała w 2025 r. za 25,1% wydatków, a mieszkanie z energią za 19,4%. Trzecią pozycją był transport.
Tabela pokazuje przeciętne miesięczne wydatki na jedną osobę w gospodarstwach domowych w 2025 r. w złotych oraz ich udział w wydatkach ogółem. Grupy towarów i usług odpowiadają europejskiej klasyfikacji spożycia ECOICOP, której GUS używa w badaniu.
| Grupa wydatków | Zł na osobę miesięcznie | Udział w wydatkach |
|---|---|---|
| Żywność i napoje bezalkoholowe | 506,78 | 25,1% |
| Użytkowanie mieszkania lub domu i nośniki energii | 391,04 | 19,4% |
| Transport | 196,55 | 9,8% |
| Rekreacja i kultura | 145,35 | 7,2% |
| Pozostałe towary i usługi | 125,51 | 6,2% |
| Zdrowie | 120,12 | 6,0% |
| Restauracje i hotele | 107,60 | 5,3% |
| Wyposażenie mieszkania i prowadzenie gospodarstwa domowego | 99,94 | 5,0% |
| Łączność | 76,12 | 3,8% |
| Odzież i obuwie | 72,46 | 3,6% |
| Napoje alkoholowe i wyroby tytoniowe | 48,95 | 2,4% |
| Kieszonkowe | 33,53 | 1,7% |
| Edukacja | 19,74 | 1,0% |
| Pozostałe wydatki (m.in. dary dla innych gospodarstw, część podatków) | 71,71 | 3,6% |
| Wydatki ogółem | 2015,42 | 100% |
Udziały i kwoty w tabeli mogą nie sumować się dokładnie z powodu zaokrągleń.
Trzy największe grupy, czyli żywność, mieszkanie z energią i transport, odpowiadały w 2025 r. za ponad połowę wydatków na osobę. W porównaniu z 2024 r. najbardziej wzrósł udział wydatków na mieszkanie i nośniki energii (o 0,6 punktu procentowego), a najbardziej spadł udział transportu (o 0,9 punktu procentowego, z 10,7% do 9,8%), według GUS.
Ile kosztuje żywność?
Na żywność i napoje bezalkoholowe przypadało w 2025 r. przeciętnie 506,78 zł na osobę miesięcznie (według GUS). Sama żywność kosztowała 460,92 zł, a napoje bezalkoholowe 45,86 zł, w tym kawa 13,44 zł.
Największą pozycją w koszyku żywności było mięso, na które przypadało 114,09 zł na osobę, z czego 61,95 zł na wędliny i inne przetwory mięsne. Kolejne miejsca zajmowały pieczywo i produkty zbożowe (81,65 zł), mleko, sery i jaja (71,66 zł), warzywa (60,51 zł) oraz owoce (38,24 zł). Udział żywności w wydatkach ogółem obniżył się z 25,3% w 2024 r. do 25,1% w 2025 r.
Ile kosztuje mieszkanie i energia?
Na użytkowanie mieszkania lub domu i nośniki energii gospodarstwa domowe wydawały w 2025 r. przeciętnie 391,04 zł na osobę miesięcznie (według GUS). Ponad połowę tej kwoty stanowiły nośniki energii, czyli 220,30 zł, co odpowiadało 10,9% wszystkich wydatków.
W kwocie za nośniki energii mieściły się:
- energia elektryczna i gaz – 139,66 zł,
- energia cieplna – 48,68 zł,
- opał – 31,96 zł.
Zimna woda wraz z kanalizacją kosztowała przeciętnie 53,13 zł na osobę. Pozycja „opłaty na rzecz właścicieli oraz inne usługi związane z zamieszkiwaniem” wyniosła 101,19 zł. To średnia dla wszystkich gospodarstw, także mieszkających we własnym domu lub mieszkaniu, dlatego nie należy jej traktować jako przeciętnego czynszu najmu.
Ile pochłaniają transport, zdrowie i czas wolny?
Transport kosztował w 2025 r. przeciętnie 196,55 zł na osobę miesięcznie (według GUS). Większość tej kwoty, czyli 132,01 zł, przypadała na eksploatację prywatnych środków transportu. Usługi transportowe kosztowały 14,24 zł.
Na zdrowie gospodarstwa domowe przeznaczały 120,12 zł na osobę, w tym 72,22 zł na leki, wyroby medyczne i sprzęt oraz 43,24 zł na usługi ambulatoryjne. Rekreacja i kultura pochłaniały 145,35 zł, restauracje i hotele 107,60 zł, a łączność 76,12 zł, z czego 72,23 zł przypadało na usługi telekomunikacyjne.
Jak koszty życia zależą od liczby osób w gospodarstwie domowym?
Im więcej osób w gospodarstwie, tym mniej wydaje się na każdą z nich – od 3342 zł w gospodarstwie jednoosobowym do 1244 zł w gospodarstwie sześcioosobowym i większym. Takie wartości podaje GUS za 2025 r. Przeciętne gospodarstwo domowe w Polsce liczyło 2,39 osoby.
Tabela pokazuje przeciętne miesięczne wydatki w przeliczeniu na jedną osobę w gospodarstwach domowych o różnej liczbie członków w 2025 r.
| Liczba osób w gospodarstwie | Wydatki na osobę miesięcznie |
|---|---|
| 1 osoba | 3341,58 zł |
| 2 osoby | 2645,36 zł |
| 3 osoby | 2055,69 zł |
| 4 osoby | 1849,57 zł |
| 5 osób | 1520,77 zł |
| 6 i więcej osób | 1243,99 zł |
Jedną z przyczyn jest to, że część kosztów, na przykład opłaty za mieszkanie i energię, ponosi gospodarstwo jako całość, więc w przeliczeniu na osobę maleją one wraz z liczbą domowników. Widać to w budżetach osób mieszkających samotnie. Według GUS gospodarstwo jednoosobowe wydawało w 2025 r. na mieszkanie i nośniki energii 822,07 zł miesięcznie, ponad dwa razy więcej niż przeciętnie na osobę, a na żywność i napoje bezalkoholowe 767,70 zł.
Dane GUS podawane są na osobę, a nie na całe gospodarstwo. Po przemnożeniu wydatków na osobę przez liczbę domowników czteroosobowe gospodarstwo wydawało w 2025 r. około 7,4 tys. zł miesięcznie (obliczenie redakcji: 1849,57 zł × 4 = 7398 zł).
Czym różnią się wydatki w mieście i na wsi?
W miastach liczących co najmniej 500 tys. mieszkańców wydatki na osobę wyniosły 2747 zł, a na wsi 1682 zł. Według GUS wydatki w największych miastach były w 2025 r. o 36,3% wyższe od średniej krajowej, a na wsi o 16,6% niższe.
Przeciętne miesięczne wydatki na osobę według klasy miejscowości w 2025 r. wynosiły według GUS:
- miasta ogółem – 2243,17 zł,
- miasta poniżej 20 tys. mieszkańców – 1943,67 zł,
- miasta od 20 do 99 tys. mieszkańców – 2035,82 zł,
- miasta od 100 do 499 tys. mieszkańców – 2322,40 zł,
- miasta liczące 500 tys. mieszkańców i więcej – 2746,68 zł,
- wieś – 1681,52 zł.
Największa różnica w złotych dotyczy kosztów mieszkania. Na użytkowanie mieszkania i nośniki energii mieszkańcy największych miast wydawali przeciętnie 571,63 zł na osobę, a mieszkańcy wsi 290,85 zł. Różnice między miastem a wsią zmniejszyły się wobec 2024 r., kiedy wydatki w największych miastach przewyższały średnią krajową o 40,6%, a na wsi były od niej niższe o 17,9%. Badanie GUS nie podaje wydatków dla poszczególnych miast, dlatego na jego podstawie nie da się porównać na przykład Warszawy z Krakowem.
Jak dochód zmienia strukturę wydatków?
W gospodarstwach o najniższych dochodach żywność oraz mieszkanie i energia pochłaniają połowę wydatków, a w najzamożniejszych 37,1%. Według GUS w 2025 r. w gospodarstwach najuboższych udział ten wyniósł 50,0%. Rok wcześniej było to odpowiednio 50,7% i 36,9%.
GUS dzieli osoby na pięć grup kwintylowych, po 20% w każdej, według dochodu rozporządzalnego na osobę w gospodarstwie. W najuboższej grupie, z dochodem do 2150 zł na osobę, przeciętne wydatki wyniosły w 2025 r. 1405,03 zł na osobę, a w najzamożniejszej 3213,80 zł. Najzamożniejsi wydawali na żywność oraz mieszkanie i energię łącznie 1194 zł na osobę, czyli 1,7 raza więcej niż najubożsi, ale przy wyższych dochodach była to mniejsza część ich budżetu.
Grupy kwintylowe wyznacza się według dochodu całego gospodarstwa w przeliczeniu na osobę, a nie według pensji jednej osoby, dlatego nie pokazują one wprost budżetu osoby zarabiającej płacę minimalną.
Różnice widać także między grupami społeczno-ekonomicznymi. Najwyższe wydatki na osobę miały w 2025 r. gospodarstwa osób pracujących na własny rachunek poza rolnictwem (2270 zł), a najniższe gospodarstwa rolników (1359 zł). Udział żywności wahał się od 21,8% u pracujących na własny rachunek do 33,0% u rolników, a udział mieszkania i energii od 16,6% u rolników do 24,9% u rencistów (według GUS).
Jak ceny w Polsce wypadają na tle Unii Europejskiej?
Według Eurostatu poziom cen dóbr i usług kupowanych przez gospodarstwa domowe wynosił w Polsce w 2025 r. 73,3% średniej Unii Europejskiej. Tak wynika ze wskaźnika poziomu cen (PLI) dla wydatków konsumpcyjnych gospodarstw domowych, w którym średnia UE równa się 100. W 2023 r. wskaźnik dla Polski wynosił 68,2, a w 2024 r. 72,3.
Wskaźnik poziomu cen powstaje przez podzielenie parytetu siły nabywczej przez kurs walutowy. Wartość poniżej 100 oznacza, że kraj jest relatywnie tańszy od średniej UE, a powyżej 100, że jest relatywnie droższy. Tabela zestawia Polskę z Niemcami i trzema państwami regionu.
| Kategoria | Polska | Niemcy | Czechy | Słowacja | Litwa |
|---|---|---|---|---|---|
| Wydatki konsumpcyjne gospodarstw domowych ogółem | 73,3 | 108,3 | 89,4 | 85,2 | 82,8 |
| Żywność i napoje bezalkoholowe | 89,5 | 102,4 | 89,8 | 83,2 | 103,0 |
| Mieszkanie, woda, energia elektryczna, gaz i inne paliwa | 52,2 | 113,9 | 107,1 | 80,4 | 60,5 |
| w tym energia elektryczna, gaz i inne paliwa | 90,1 | 122,4 | 102,0 | 70,5 | 71,0 |
| Transport | 81,3 | 110,0 | 83,1 | 87,6 | 82,2 |
Ceny w Polsce były w 2025 r. niższe od średniej UE we wszystkich pięciu kategoriach. Najbliżej średniej znalazły się żywność (89,5) oraz energia elektryczna, gaz i inne paliwa (90,1). W całej grupie mieszkania i energii ceny były natomiast wyraźnie niższe od średniej UE (52,2), najniższe ze wszystkich kategorii w tabeli. Eurostat zastrzega, że wskaźniki poziomu cen pokazują rząd wielkości, a nie służą do ścisłego układania rankingów państw. Wskaźnik nie uwzględnia też dochodów, więc sam w sobie nie mówi, w którym kraju łatwiej się utrzymać.
Skąd pochodzą dane o kosztach życia i jak je czytać?
Dane o kosztach życia pochodzą z badania budżetów gospodarstw domowych, które GUS przeprowadził w 2025 r. na 28 380 gospodarstwach. Badanie objęło 67 920 osób, a jego wyniki GUS publikuje raz w roku. Wydatki klasyfikowane są według europejskiej klasyfikacji spożycia ECOICOP.
W statystyce GUS wydatki to wydatki na towary i usługi konsumpcyjne oraz pozostałe wydatki, na przykład dary przekazane innym gospodarstwom czy część podatków. Do wydatków nie wliczają się tak zwane pozycje oszczędnościowe, czyli:
- spłacone pożyczki i kredyty, w tym raty kredytu mieszkaniowego,
- wpłacone lokaty i zakup papierów wartościowych,
- zakup, remont lub modernizacja nieruchomości i innego majątku rzeczowego.
Średnia 2015 zł na osobę obejmuje gospodarstwa o bardzo różnych budżetach. Typowy poziom wydatków lepiej oddaje mediana, która w 2025 r. wyniosła 1657,08 zł. Badanie pokazuje kwoty faktycznie wydane w danym roku, a nie zmianę cen. Wzrost cen mierzy inflacja, której skutki dla domowych budżetów opisuje artykuł o tym, jak inflacja wpływa na gospodarstwa domowe.
Najczęstsze pytania o koszty życia w Polsce
Ile kosztuje życie w Polsce miesięcznie na jedną osobę?
Według GUS przeciętne wydatki na osobę w gospodarstwie domowym wyniosły w 2025 r. 2015 zł miesięcznie, a mediana 1657 zł. Osoba mieszkająca sama wydawała przeciętnie 3341,58 zł. Są to kwoty faktycznie wydane, bez rat kredytów, a nie wyliczenie kosztu niezbędnego do życia.
Ile wydaje się w Polsce na jedzenie na osobę?
Według GUS na żywność i napoje bezalkoholowe przypadało w 2025 r. przeciętnie 506,78 zł na osobę miesięcznie, czyli 25,1% wszystkich wydatków. W gospodarstwach jednoosobowych było to 767,70 zł miesięcznie.
Ile wydaje osoba mieszkająca sama?
Według GUS gospodarstwo jednoosobowe wydawało w 2025 r. przeciętnie 3341,58 zł miesięcznie. Największymi pozycjami były mieszkanie i nośniki energii (822,07 zł) oraz żywność i napoje bezalkoholowe (767,70 zł).
Ile wydaje czteroosobowe gospodarstwo domowe?
Według GUS w gospodarstwie czteroosobowym wydatki wyniosły w 2025 r. 1849,57 zł na osobę miesięcznie. Na całe gospodarstwo daje to około 7,4 tys. zł miesięcznie (obliczenie redakcji: 1849,57 zł × 4).
Czy raty kredytu wliczają się do kosztów życia w danych GUS?
Nie. W badaniu budżetów gospodarstw domowych GUS spłacone pożyczki i kredyty należą do pozycji oszczędnościowych, a nie do wydatków. Średnia 2015 zł na osobę w 2025 r. nie obejmuje więc rat kredytu mieszkaniowego ani zakupu i remontu nieruchomości.
Czy w Polsce jest taniej niż w Unii Europejskiej?
Według Eurostatu poziom cen dóbr i usług kupowanych przez gospodarstwa domowe wynosił w Polsce w 2025 r. 73,3% średniej UE. Najbliżej średniej były ceny żywności (89,5) oraz energii elektrycznej, gazu i innych paliw (90,1), a cała grupa mieszkania i energii wyniosła 52,2. Wskaźnik nie uwzględnia dochodów, więc nie pokazuje, gdzie łatwiej się utrzymać.

